ក្រុម​​កូដករ​​ណាហ្គាវើលដ៍​​រំពឹង​​ថា​ ឆ្នាំ​២០២៣​​ នឹង​​មាន​​ដំណោះ​​ស្រាយ​​ការ​ងារ

ដោយ សន ចាន់រដ្ឋា
2023.01.01
ក្រុម​​កូដករ​​ណាហ្គាវើលដ៍​​រំពឹង​​ថា​ ឆ្នាំ​២០២៣​​ នឹង​​មាន​​ដំណោះ​​ស្រាយ​​ការ​ងារ កូដករណាហ្គាវើលដ៍ (NagaWorld) រំលឹកខួប១ឆ្នាំនៃការធ្វើកូដកម្មកាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២។
រូប៖ ពលរដ្ឋ​ផ្ដល់​ឲ្យ

ក្រុម​កូដករ​នៃ​ក្រុមហ៊ុន​បនល្បែង​​កាស៊ីណូណាហ្គាវើលដ៍ (NagaWorld) រំពឹង​ថា ក្នុង​ឆ្នាំ២០២៣ រដ្ឋាភិបាល​នឹង​ចេញមុខ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់វិវាទការងារ មុននឹងមានការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​តំណាងរាស្ត្រ។ មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស​យល់ថា បើ​រដ្ឋាភិបាល ដោះស្រាយ​វិវាទការងារ​នេះប្រកបយុត្ដិធម៌ វា​ក៏​ជា​ចំណុច​វិជ្ជមាន​មួយ​សម្រាប់​កម្ពុជា។

ក្រុមកូដករ លើកឡើងថា រយៈពេល​ជាង ១ឆ្នាំ​កន្លងមកនេះ ​ពួកគាត់​​ទទួល​រងភាព​ឈឺចាប់​ទាំងផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្ត ដោយសារ​ការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​ពី​អាជ្ញាធរ​គ្រប់រូបភាព ហើយ​រដ្ឋាភិបាល ជាពិសេស​ក្រសួង​ការងារ​មិន​បាន​អើពើ​រក​ដំណោះស្រាយ​ជូនកម្មករខ្មែរ​ដែល​រងការ​រំលោភសិទ្ធិ​ពីថៅកែ​បរទេស​នោះទេ។

signal-2022-12-18-165033_023.jpeg
កូដករណាហ្គាវើលដ៍ (NagaWorld) រំលឹកខួប១ឆ្នាំនៃការធ្វើកូដកម្មកាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២។ (រូប៖ ពលរដ្ឋផ្តល់ឱ្យ)

ក្នុងឱកាសឆ្នាំចាស់ផ្លាស់ចូលឆ្នាំថ្មី ក្រុមកូដករ​អំពាវនាវ​យ៉ាង​ទទូច​ដល់​រដ្ឋាភិបាល និង​ក្រសួងពាក់ព័ន្ធ​ទាំងអស់​ថា គួរមាន​យន្តការថ្មី និង​ទម្លាក់​គំនិត​ចាស់ៗ​ពី​មុន​មករឿង​ចោទប្រកាន់​ក្រុមកូដករ​ដោយ​គ្មានមូលដ្ឋាន ដើម្បី​មាន​លេសចាប់​សហជីព និង​កូដករ​ដាក់គុក​ជា​បន្តបន្ទាប់។

កូដករណាហ្គាវើលដ៍ លោកស្រី ម៉ម សុវឌ្ឍិន ថ្លែង​ឱ្យ​វិទ្យុអាស៊ីសេរី​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃទី១ ខែមករា ថា​ក្នុងរយៈពេលជាងមួយឆ្នាំ​មកនេះ ក្រសួងការងារ​ដែល​មានតួនាទី​គាំពារ​ពលរដ្ឋ​ខ្លួន​គឺ​មិន​បាន​ខ្វាយខ្វល់​អំពី​សុខទុក្ខ​កូដករ​នោះទេ ដែល​ចំណុចនេះ​លោកស្រី​ប្រៀបធៀប​ដូចជា​ម្ដាយឪពុក​ដែល​មិន​អើពើកូនៗ​នៅក្នុង​ផ្ទះ​ដែល​គ្មាន​អាហារ​សម្រាប់​បរិភោគ

«អត់បាយហូប​យ៉ាងម៉េច​ក៏ដោយ ក៏​ឪពុកម្ដាយ​ធ្វើអត់​ដឹង​អត់ឮ។ កូដកម្មហ្នឹងមើលទៅដូចអត់ពិបាកដោះស្រាយទេ ប៉ុន្តែ ខាងក្រសួងពាក់ព័ន្ធ​មិនចង់​ដោះស្រាយ​ឱ្យ បូក​រួមទាំង​ខាងភាគីក្រុមហ៊ុន​ចង់ឈ្នះ​សហជីព​ពួកយើង​កំពុង​តវ៉ា​ហ្នឹង​ទៅទៀត។ និយាយ​ពី​រឿង​ក្ដីសង្ឃឹម​ខ្ញុំមាន ដោយសារ​តែ​ថ្មីៗនេះ សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន គាត់​បាន​ទៅជួប​ស្ថានទូតអាមេរិក ការសន្ទនា មើល​ទៅ​រាក់ទាក់​ដាក់គ្នា អ៊ីចឹង​វាជា​ឱកាស​ដែល​យើង​បាន​សិទ្ធសេរីភាព ព្រោះ​ប្រទេសអាមេរិក ជាប្រទេស​ប្រកាន់​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ គោរពសិទ្ធិមនុស្ស​ជាធំ»

លោកស្រី ឱ្យដឹងទៀតថា ជាងមួយឆ្នាំកន្លងទៅនេះ​ក្រុមកូដករ​រងទុក្ខជាច្រើន​ក្នុងនោះ​រួមទាំង​ខ្វះខាត​ជីវភាព ចេញតវ៉ា​ត្រូវអាជ្ញាធរ​បង្ក្រាប​ដោយហិង្សា ហើយ​អ្វី​ដែល​លោកស្រី​ចាំមិនភ្លេច​នោះ គឺកាលពីពាក់កណ្ដាល​ឆ្នាំ២០២២ អាជ្ញាធរ​ក្រុងភ្នំពេញ​ឡោមព័ទ្ធ​កូដករ​ដើម្បី​បង្ក្រាបប្រៀបបី​ដូចជា​ឧក្រិដ្ឋជន។

Naga 18.jpg
កូដករណាហ្គាវើលដ៍ (Naga World) ពេលធ្វើកូដកម្មនាពេលកន្លងមក។ (រូប៖ ពលរដ្ឋផ្តល់ឱ្យ)

ស្រដៀងគ្នានេះដែរ កូដករ​ម្នាក់ទៀតដែល​រងការបង្ក្រាប​ពី​កម្លាំងអាជ្ញាធរ​រលូត​ក្នុងផ្ទៃ និង​ស្ទើរតែ​បាត់បង់​ជីវិត លោកស្រី សុខ រតនា ថ្លែងថា ក្ដីរន្ធត់មួយនេះ​នៅ​ដិតដាម​ក្នុងអារម្មណ៍​លោកស្រី​នៅឡើយ។ លោកស្រី ខកចិត្ត​ចំពោះ​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​កន្លងមក​នេះ​គ្មានយន្តការ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់វិវាទការងារ ហើយ​បែរ​ជា​ដាក់កម្លាំង​បង្ក្រាប​ពលរដ្ឋ​ដែល​គ្រាន់តែ​ទាមទារសិទ្ធិ​នៅ​កន្លែងធ្វើការ និង​អាហារ​បីពេល​ទៅវិញ។ លោកស្រី​សង្ឃឹម​ថា រដ្ឋាភិបាល​នឹង​ចេញមុខដោះស្រាយ​វិវាទការងារ​នៅមុនការ​បោះឆ្នោត​ថ្នាក់​ជាតិខាងមុខ៖

«ខ្ញុំនៅតែសង្ឃឹម​ថា ដំណោះស្រាយ​នឹង​មាន​សម្រាប់​ពួកខ្ញុំជា​ម្ចាស់ឆ្នោត និង​ជា​កូដករខ្មែរ​នៃ​ក្រុមហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៍​ដូចគ្នា។ ខ្ញុំ​នៅតែ​មាន​សង្ឃឹម។ ខ្ញុំគិតថា ប្រសិនជាគាត់ [រដ្ឋាភិបាល] ចេញមុខដោះស្រាយ​នូវ​វិវាទការងារ​នៃ​ក្រុមហ៊ុន​ណាហ្គាវើលដ៍​នេះ រដ្ឋ​គាត់​ចំណេញ។ ចំណេញ​ត្រង់ថា គាត់​សបញ្ជាក់​ឱ្យគេឃើញ​ថា ប្រទេសកម្ពុជា​យើងនៅ​មាន​សិទ្ធសេរីភាព​ក្នុងការ​បញ្ចេញមតិ ក្នុងការ​ទាមទារសិទ្ធ​រក​ឱ្យ​សហជីព ក៏​ដូចជា​សិទ្ធិកម្មករ​ខ្មែរ ក៏ដូចជា​សិទ្ធមនុស្ស​ដែល​គាត់​តែងតែ​និយាយ​ថា ប្រទេសកម្ពុជា​យើង​គឺប្រទេស​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ មានការ​បញ្ចេញមតិសេរី​ជាដើម»

វិទ្យុអាស៊ីសេរី​មិនអាចទាក់ទង​អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួងការងារ លោក ហេង សួរ ដើម្បី​សាកសួរ​អំពីរឿងនេះ​បានទេ​នៅថ្ងៃទី១ ខែមករា។

ទាក់ទងនឹងរឿងនេះ អ្នកនាំពាក្យគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្ស​រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោក កត្តា អ៊ន ប្រាប់​វិទ្យុអាស៊ីសេរី​ថា ក្រសួងការងារ​គ្មាន​ឥទ្ធិពល​ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់​វិវាទការ​ទៅ​តាម​ការចង់​បាន​របស់​ក្រុមកូដករ​តែ​ម្ខាងនោះ​ទេ ប្រសិន​បើ​ភាគីថៅកែ​គ្មាន​ការ​ព្រមព្រៀង​នោះ

«បងប្អូនកូដករ​គាត់ដើរ​ប្រាសចាក ពី​យន្តការ​នៃ​ការដោះស្រាយ​វិវាទ​ការងារ ទៅ​ជា​កម្មវត្ថុ​ផ្សេង។ នេះជា​បញ្ហា​មួយដែលធ្វើឱ្យ​ក្រសួងការងារ​គាត់ប្រឹងប្រែង​ដោះស្រាយ​ណាស់។ បងប្អូន​និយោជិក​មួយចំនួន​គាត់ប្រឹងប្រែង​ដោះស្រាយ​ទៅ​តាម​ការ​ចង់​បានផ្សេងៗ ដែល​វា​ប្រាសចាក​ពី​យន្តការ​ច្បាប់ការងារ ប្រមូល​ផ្ដុំមួយចំនួននោះ​អាច​ឈាន​ទៅ​រកបទល្មើស​ផ្សេងៗ ដែល​ភាគី [និយោជក] គេ​បាន​ដាក់ពាក្យ​ប្ដឹងទៅ​ស្ថាប័ន​តុលាការ»

ទោះបីជាយ៉ាងណា ក្រុមកូដករ​ចាត់ទុកការ​លើកឡើង​របស់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល​បែបនេះថា លម្អៀង និង​មាន​ចេតនា​ការពារ​ថៅកែ​ក្រុមហ៊ុន ជាង​ផ្ដល់កិច្ចគាំពារ​ដល់​កម្មករខ្មែរ។ ការ​ចូលតុចរចា​រវាង​តំណាង​ថៅកែ និង​តំណាងសហជីព​ច្រើនលើក​ច្រើនសារ​មកនេះ ក្រុមកូដករ​ថា ក្រសួងការងារ​ដែល​មាន​តួនាទីជា​អាជ្ញាកណ្ដាល​គឺ​មិនបានលើកឡើង​នូវ​បញ្ហា​ដែល​កូដករទាមទារ​យក​មកដោះស្រាយតាម​មូលដ្ឋាន​ច្បាប់​នោះទេ ប៉ុន្តែ​បែរ​ជា​ជំរុញ​ឱ្យកូដករ​ដែលភាគីច្រើនជា​សមាជិកសហជីព​ទទួល​យក​លុយ​សំណង​តាម​ការចង់​បាន​ក្រុមហ៊ុន ដើម្បី​បញ្ឈប់​ការ​ធ្វើកូដកម្ម​តែប៉ុណ្ណោះ។

Naga 06.jpg
កូដករណាហ្គាវើលដ៍ (Naga World) លើកពាក្យស្លាក ពេលធ្វើកូដកម្មនាពេលកន្លងមក។ (រូប៖ ពលរដ្ឋផ្តល់ឱ្យ)

ក្រៅពីនេះ ក្រុមហ៊ុន​បនល្បែង​មួយនេះ​ហាក់​មានឥទ្ធិពលខ្លាំង​ដោយសារ​តែ​កូដករ​ចេញ​តវ៉ានាពេលកន្លង​មក​ត្រូវ​បាន​អាជ្ញាធរ​បង្ក្រាប​ដោយហិង្សា ដើម្បី​បង្ខំ​ឱ្យ​ឡើង​ឡាន​ដឹក​ទៅ​ទម្លាក់ចោល​នៅ​ជាយក្រុងភ្នំពេញ។ ពិសេស​ចុងក្រោយនេះ ក្រុមហ៊ុន​ក៏​បាន​ប្ដឹងកូដករ​ហើយ​តុលាការ​បន្តកោះហៅ​ជាបន្តបន្ទាប់ ខណៈ​ប្រធានសហជីពកញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ត្រូវ​បាន​តុលាការ​ចាប់ដាក់គុក​ជាលើកទីពីរ​ដោយ​អយុត្ដិធម៌។

នាយក​ទទួលបន្ទុកកិច្ចការ​ទូទៅ​នៃ​អង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ (LICADHO) លោក អំ សំអាត មានប្រសាសន៍ថា ក្រុមកូដករចេញ​ទាមទារ​សិទ្ធិការងារ​កន្លងមកនេះ​ទទួល​រង​ការ​បៀតបៀន និង​រង​អំពើហិង្សា​ពី​សំណាក់អាជ្ញាធរ​ជាបន្តបន្ទាប់ ខណៈរដ្ឋាភិបាល និង​ក្រសួងការងារ​នៅតែ​គ្មាន​ឆន្ទៈក្នុងការ​ដោះស្រាយវិវាទ​ការងារ​នេះ​នៅឡើយ។ លោក​ទទូច​ដល់​ក្រសួងពាក់ព័ន្ធ​គួរពន្លឿន​ការ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់វិវាទការងារ ដើម្បី​បញ្ចៀស​រាល់ការរិះគន់​នានា និង​ស្ដារ​មុខមាត់​កម្ពុជា​ឡើងវិញ៖

«បើករណីនេះ នៅតែ​បន្ត​វា​អាច​ជះឥទ្ធិពល​អត់ល្អទេ សម្រាប់​ការ​បោះឆ្នោត ២០២៣ ខាងមុខនេះ។ ខ្ញុំគិត​ថា រដ្ឋាភិបាល អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ​ទាំងក្រុមហ៊ុន ក៏ដូចជា​ក្រុមកូដករ​គួរតែស្វែងរក​ដំណោះស្រាយ​មួយ​ដោយ​តម្លាភាព និង​យុត្តិធម៌​ដែល​អាចទទួលយក​បាន​ទាំងអស់​គ្នា​ចូល​ឆ្នាំ​សកលថ្មី​នេះ ឆ្នាំ២០២៣ នេះ​វាជា​រឿង​ល្អ​បំផុត ដោយ​យោងតាមច្បាប់​អន្តរជាតិ ច្បាប់​ជាតិ​យើង ច្បាប់​ការងារ និង​អនុសញ្ញា (ILO) ជាដើម»

រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន សែន រងការ​រិះគន់​ជាបន្តបន្ទាប់​ថា អសមត្ថភាព​ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់វិវាទការងារ​នៅ​ក្រុមហ៊ុន​កាស៊ីណូ​ណាហ្គាវើលដ៍ និង​ប្រើប្រាស់​ប្រព័ន្ធតុលាការ​ធ្វើជាឧបករណ៍ ដើម្បី​បង្ក្រាប​សំឡេង​សហជីព​ឯករាជ្យ ព្រមទាំង​ចោទប្រកាន់​លើ​តំណាង​កូដករ​ដែល​សកម្ម​ទាមទារ​សិទ្ធិ​ការងារ​ជា​បន្តបន្ទាប់។ ប្រទេស​ប្រជាធិបតេយ្យធំៗ​មួយចំនួន​ដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក អូស្ត្រាលី ក្រុម​សហជីព​អន្តរជាតិ រួមទាំង​ទីភ្នាក់ងារអង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ផង បាន​ស្នើ​ដល់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ឱ្យ​ដោះលែង កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ឱ្យ​មាន​សេរីភាពឡើងវិញ​ដោយ​ឥតលក្ខខណ្ឌ និង​ទម្លាក់​បទចោទប្រកាន់​លើ​តំណាង​កូដករ​ទាំងអស់ ហើយ​ត្រូវងាក​មក​ដោះស្រាយ​វិវាទការងារ​នេះ​ប្រកប​ដោយ​ភាពយុត្តិធម៌ និង​ផ្អែក​លើមូលដ្ឋាន​ច្បាប់ជាតិ និង​អន្តរជាតិ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។