មេ​សហជីព​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ត្រូវ​បាន​ជ្រើសរើស​ឲ្យ​ទទួល​ពាន​រង្វាន់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ុយអែត

ដោយ ថា ថៃ
2023.03.18
មេ​សហជីព​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ត្រូវ​បាន​ជ្រើសរើស​ឲ្យ​ទទួល​ពាន​រង្វាន់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ុយអែត ប្រធាន​សហជីព​កម្មករ​ណាហ្គាវើល អិល.អរ.អេស.យូ (LRSU) កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ពេលបញ្ជូនមកសាលាឧទ្ធរណ៍ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ធ្នូ ២០២២។
រូប៖ ពលរដ្ឋផ្ដល់ឱ្យ

ប្រធាន​សហជីព​កម្មករ​ណាហ្គាវើល អិល.អរ.អេស.យូ (LRSU) កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ដែល​កំពុង​ជាប់​ឃុំ​​ក្នុង​ពន្ធនាគារ ត្រូវ​បាន​វេទិកា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​រស់ (The Living History Forumនៅ​ប្រទេស​ស៊ុយអែត ចេញ​លិខិត​ជ្រើស​តាំង​ជា​បេក្ខជន​សម្រាប់​ទទួល​ពាន​រង្វាន់​អន្តរជាតិ ឌឹ ភើ អេងងើ (The Per Anger Prize) របស់​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ុយអែត (Sweden)។ កូដករ​ណាហ្គាវើលដ៍ និង​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល លើក​ឡើង​ថា នេះ​គឺជា​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ការ​លះបង់​របស់​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ និង​ជា​ការ​ផ្ដល់​ក្ដី​សង្ឃឹម​ដល់​ក្រុម​កូដករ។

វេទិកា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​រស់ ឬ​ហៅ​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស The Living History Forum ជា​ភ្នាក់ងារ​រដ្ឋាភិបាល​ស៊ុយអែត (Sweden) ដែល​ធ្វើ​ការ​លើក​កម្ពស់​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិមនុស្ស និង​សមភាព​របស់​មនុស្សជាតិ​នោះ នៅ​ថ្ងៃទី១៧ ខែមីនា បាន​ចេញ​លិខិត​ជ្រើសរើស​ប្រធាន​សហជីព​ណាហ្គាវើលដ៍ (Naga World) កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ សម្រាប់​ជា​បេក្ខជន​ម្នាក់​ក្នុង​ការ​ទទួល​បាន​ពាន​រង្វាន់​អន្តរជាតិ ឌឹ ភើ អេងងើ (The Per Anger Prize) ឆ្នាំ២០២៣ ដោយ​ផ្អែក​ទៅ​លើ​ហេតុផល​ថា កញ្ញា​បាន​ផ្ដួច​ផ្ដើម​គំនិត​លើក​កម្ពស់​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ។ បន្ថែម​ពី​លើ​នេះ នាយិកា​នៃ​វេទិកា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​រស់ អ្នកស្រី ភេត្រា ម៉ាសេឡឹស (Petra Marselius) ក៏​បាន​ចែង​នៅ​លើ​លិខិត​នោះ​ថា កិច្ច​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​បំពេញ​ការងារ​របស់​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ដើម្បី​សេរីភាព និង​ភាព​ស្មើគ្នា​របស់​មនុស្ស​ជាតិ នៅ​ក្នុង​ពិភពលោក គឺជា​រឿង​គួរ​ឲ្យ​កោត​សរសើរ​បំផុត។

កូដករ​ណាហ្គាវើលដ៏ អ្នកនាង ម៉ម សុវុឌ្ឍិន ប្រាប់​វិទ្យុអាស៊ីសេរី​ថា ការ​ជ្រើសរើស​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ សម្រាប់​ការ​ទទួល​ពាន​រង្វាន់​អន្តរជាតិ ឌឹ ភើ អេងងើ (The Per Anger Prize) មិន​ត្រឹមតែ​ជា​ការ​ផ្ដល់​កិត្តិយស​ទៅ​ដល់​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ តែ​ក៏​ជា​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ពី​កិច្ច​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​របស់​ក្រុម​កូដករ​ណាហ្គាវើលដ៏ ផង​ដែរ។ អ្នកនាង ម៉ម សុវុឌ្ឍិន បន្ថែម​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គួរ​ដោះលែង​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ឱ្យ​បាន​ឆាប់​ដើម្បី​ផ្ដល់​យុត្តិធម៌​ដល់​កញ្ញា ជាជាង​ព្យាយាម​បំភ្លៃ​ការពិត និង​បន្ត​លាប​ពណ៌​ក្រុម​កូដករ​ណាហ្គាវើលដ៏ ខណៈ​បណ្ដា​ប្រទេស​ប្រជាធិបតេយ្យ​បាន​ដឹង​ការពិត​ពី​ការ​ធ្វើ​ទុក្ខបុក​ម្នេញ​មក​លើ​ក្រុម​កូដករ ពី​សំណាក់​រដ្ឋាភិបាល។

អ្នកនាង ម៉ម សុវុឌ្ឍិន៖ «យើង​សំណូមពរ​ទៅ​ឱ្យ​ក្រសួង​ការ​បរទេស ដែល​មាន​តួនាទី​នៅ​ក្នុង​ស្រុក​ខ្មែរ​ហ្នឹង គួរ​តែ​ឱ្យ​តម្លៃ​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​ផង កុំ​អាដែង​គេ​ឱ្យ​អី​ប្រជាជន​ខ្លួន​ឯង បដិសេធ​ច្រាន​ចោលៗ​អ៊ីចឹង វា​អត់​មាន​ថា​ទំនួល​ខុស​ត្រូវ យើង​សុខ​ចិត្ត​យក​អា​ចំណុច​ខ្វះខាត​ហ្នឹង​មក​ឱ្យ​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ​កែ​លម្អ​ឡើង​វិញ ព្រោះ​យើង​មិន​អាច​មើល​ឃើញ​ខ្លួន​ឯង​ល្អ​រហូត​ទេ»

កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ មេ​ដឹកនាំ​សហជីព​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ក៏​ទើប​ទទួល​បាន ខណៈ​កញ្ញា​កំពុង​បន្ត​ជាប់​ឃុំ នៅ​ពន្ធនាគារ​ព្រៃ​ស​នៅ​ឡើយ។ ពាន​រង្វាន់​២ទៀត ដែល​មេដឹកនាំ​សហជីព​នេះ​ទទួល​បាន​កន្លង​មក​នោះ​គឺ ពាន​រង្វាន់​អ្នក​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​ពី​ក្រសួង​ការ​បរទេស​សហរដ្ឋអាមេរិក និង​ពាន​រង្វាន់​អ្នក​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​ឆ្នើម​ប្រចាំ​ឆ្នាំ២០២២ ពី​ក្រុម​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​នៅ​កម្ពុជា។

ទោះ​ជា​យ៉ាងណារដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា តែងតែ​មិន​ត្រេកអរ ចំពោះ​ការ​ផ្ដល់​ពាន​រង្វាន់​ដល់​មេ​សហជីព​រូប​នេះ​ឡើយ និង​តែងតែ​ការពារ​ទង្វើ​របស់​ខ្លួន​ថា ការ​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ គឺ​ជា​អនុវត្ត​ច្បាប់។

វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី មិន​អាច​ទាក់ទង​អ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួង​ការបរទេស លោក អាន សុខឃឿន ដើម្បី​សុំ​ការ​បក​ស្រាយ​បាន​ឡើយ នៅ​ថ្ងៃ​ទី១៧ ខែ​មីនា ដោយ​ទូរស័ព្ទ​ចូល ប៉ុន្តែ​មិន​មាន​អ្នក​ទទួល។

តុលាការ​ក្រុង​ភ្នំពេញ បាន​ចោទ​ប្រកាន់​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ពី​បទ «ញុះញង់​ឱ្យ​ប្រព្រឹត្ត​បទ​ឧក្រិដ្ឋ​ជា​អាទិ៍» ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​ធ្វើ​កូដកម្ម​អហិង្សា​របស់​ក្រុម​កូដករ​ណាហ្គាវើលដ៍។ អាជ្ញាធរ​បាន​ចាប់​មេ​សហជីព​រូប​នេះ​ដាក់​ពន្ធនាគារ​លើក​ទីមួយ កាល​ពី​ខែ​មករា ឆ្នាំ២០២២ ហើយ​ក៏​បាន​ដោះ​លែង​ឱ្យ​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​នៅ​ខែមីនា មុន​នឹង​ចាប់​ខ្លួន​កញ្ញា​ជា​ថ្មី​ម្ដង​ទៀត នៅ​ថ្ងៃ​ទី២៦ វិច្ឆិកា ២០២២។ គិត​មក​ដល់​ពេល​នេះ កញ្ញា​កំពុង​ជាប់​ឃុំ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ​ជិត​៤ខែ​ហើយ។ អង្គការ​ឃ្លាំ​មើល​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ យូមែន រ៉ៃតស៍ វ៉ច្ឆ (Human Rights Watch) និង​អង្គការ​លើក​លែង​ទោស​អន្តរជាតិ (Amnesty International) ចាត់​ទុក​ថា ក្រៅ​ពី​ករណី​រំលោភ​សិទ្ធិ​ការងារ​ហើយ​នោះ ការ​ចាប់​ខ្លួន​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ក៏​បាន​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ការ​រើសអើង និង​ការ​សងសឹក​ដែល​មាន​ចរិត​នយោបាយ​ប្រឆាំង​នឹង​មេ​ដឹកនាំ​សហជីព​ទាំង​ឡាយ ដែល​ព្យាយាម​ជំរុញ​រដ្ឋាភិបាល និង​ក្រុម​ហ៊ុន​ឯក​ជន​ឱ្យ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ចំពោះ​ភាព​បរាជ័យ​នៃ​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​កម្មករ។

ជុំវិញ​រឿង​នេះ នាយក​ទទួល​បន្ទុក​កិច្ចការ​ទូទៅ​នៃ​អង្គការ​លីកាដូ (Licadho) លោក អំ សំអាត យល់​ឃើញ​ថា ការ​ផ្ដល់​ពាន​រង្វាន់​ពី​ប្រទេស​នាំ​មុខ​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដល់​កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ មិន​ត្រឹម​តែ​ផ្ដល់​កិត្តិយស​ទៅ​ដល់​កញ្ញា​ផ្ទាល់​នោះ​ទេ ប៉ុន្តែ​ក៏​ជា​សារ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ទៅ​ដល់​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​សហជីព និង​អ្នក​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​ដ៏​ទៃ​ទៀត ដែល​កំពុង​បំពេញ​ការងារ​លើក​កម្ពស់​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា​ផង​ដែរ។ លោក​បន្ថែម​ថា កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ សាក​សម​ទទួល​បាន​ពានរង្វាន់​អន្តរជាតិ ឌឹ ភើ អេងងើ  ព្រោះ​កញ្ញា​ជា​ថ្នាក់​ដឹក​នាំ​សហជីព​គំរូ ដែល​មាន​ភាព​ក្លាហាន​តវ៉ា​ឱ្យ​ថៅកែ​ណាហ្គាវើលដ៏ គោរព​ច្បាប់​ការងារ និង​ការពារ​ផល​ប្រយោជន៍​ដល់​ក្រុម​កម្មករ។

លោក អំ សំអាត៖ «គេ​ផ្ដល់​នេះ​គឺជា​និមិត្ត​សញ្ញា​មួយ​ដែល​បង្ហាញ​អំពី​ការ​ផ្ដល់​តម្លៃ និង​កិត្តិយស​សម្រាប់​អ្នក​ដែល​សកម្ម​ក្នុង​ការ​ចូលរួម​កិច្ច​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស ឬ​កម្មករ ឬ​ក៏​តំណាង​មេ​ដឹកនាំ​សហជីព ដែល​បម្រើ​ផល​ប្រយោជន៍​សម្រាប់​និយោជិក អា​ហ្នឹង​មាន​តម្លៃ​មិន​អាច​កាត់​ថ្លៃ​បាន»

កន្លង​មក ក្រុម​អង្គការ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​សហជីព​ជាតិ-អន្តរជាតិ ព្រម​ទាំង​ប្រទេស​ប្រជាធិបតេយ្យ​ធំៗ ដូចជា សហរដ្ឋអាមេរិក (United State) និង​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី (Australia) ជា​ដើម បាន​ទាមទារ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ដោះ​លែង កញ្ញា ឈឹម ស៊ីថរ ជា​បន្ទាន់ ព្រោះ​នាង​ពុំ​បាន​ប្រព្រឹត្ត​កំហុស​ឡើយ ហើយ​រដ្ឋាភិបាល ត្រូវ​ចាត់​វិធានការ​ច្បាប់​ទៅ​លើ​ថៅកែ​ណាហ្គាវើលដ៍ ដើម្បី​លើក​កម្ពស់​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​ការងារ​វិញ

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។